Suy giãn tĩnh mạch chân có nguy hiểm không?
Mức độ đáng lo phụ thuộc vào triệu chứng và biến chứng. Chỉ nhìn tĩnh mạch nổi to hay nhỏ sẽ không cho biết bạn có cần điều trị hay không. Chân đau mỏi kéo dài, phù thường xuyên hoặc da quanh mắt cá đổi màu là những dấu hiệu nên được kiểm tra.
Bình thường, van trong tĩnh mạch giúp máu từ chân trở về tim. Khi van đóng không kín, máu có thể chảy ngược và ứ lại ở chân. Điều này giải thích vì sao một số người thấy chân nặng hơn sau khi đứng lâu và dễ chịu hơn khi nghỉ, kê cao chân.
Khi nào nên đi khám, khi nào cần cấp cứu?
Dấu hiệu của suy giãn tĩnh mạch chân và hướng dẫn việc cần làm
Một chân đột ngột sưng, có thể kèm đau, cần được kiểm tra ngay trong ngày. Nếu đột ngột khó thở, đau ngực hoặc ngất, hãy gọi cấp cứu ngay.
| Dấu hiệu | Việc cần làm |
|---|---|
| Nặng chân, đau mỏi hoặc phù tái diễn; da quanh mắt cá đổi màu, ngứa hoặc có vết loét lâu lành. | Đặt lịch khám. Bác sĩ có thể chỉ định siêu âm Doppler để kiểm tra dòng máu trong tĩnh mạch. |
| Một chân đột ngột sưng, có thể kèm đau, nóng hoặc đổi màu. Hoặc mới xuất hiện đoạn tĩnh mạch cứng và đau. | Đi khám khẩn trong ngày để kiểm tra nguy cơ có cục máu đông. Không xoa bóp vùng đau hoặc tự dùng máy nén ép trong lúc chờ khám. |
| Đột ngột khó thở, đau ngực hoặc ngất; hoặc tĩnh mạch chảy máu nhiều hay không cầm được. | Gọi 115 ngay. |
Nếu tĩnh mạch ở chân chảy máu
Hãy nằm xuống, kê cao chân và dùng gạc hoặc khăn sạch ấn trực tiếp, liên tục lên chỗ chảy máu. Nếu máu chảy nhiều, không cầm hoặc người bệnh thấy choáng, hãy gọi cấp cứu và tiếp tục giữ lực ấn trong lúc chờ. Dù máu đã cầm, vẫn cần đi khám khẩn.
Biến chứng suy giãn tĩnh mạch có thể gặp
Biến chứng có thể xuất hiện ở da hoặc ở chính tĩnh mạch bị giãn. Một số dấu hiệu cần chú ý gồm:
- Da thâm hoặc chàm: Da quanh cổ chân có thể sẫm màu, khô, ngứa hoặc bong vảy.
- Loét da: Vết loét thường xuất hiện ở vùng gần mắt cá và có thể lâu lành.
- Chảy máu: Tĩnh mạch giãn nằm sát bề mặt da có thể chảy máu, kể cả sau va chạm nhẹ.
- Huyết khối tĩnh mạch nông: Cục máu đông trong tĩnh mạch gần da có thể làm một đoạn mạch trở nên cứng và đau.
Huyết khối tĩnh mạch sâu là cục máu đông trong tĩnh mạch nằm sâu ở chân. Nếu một phần cục máu đông di chuyển lên phổi, nó có thể làm tắc mạch phổi. Chân nổi gân xanh không đồng nghĩa có huyết khối; điều cần chú ý là dấu hiệu sưng đau mới xuất hiện.
Các giai đoạn suy giãn tĩnh mạch chân có biểu hiện gì?
Bác sĩ có thể dùng phân loại CEAP để mô tả dấu hiệu của bệnh tĩnh mạch ở chân. Phần biểu hiện lâm sàng gồm các mức C0 đến C6. Đây không phải các bước bệnh bắt buộc đi qua theo thứ tự.
| Mức CEAP | Dấu hiệu được ghi nhận |
|---|---|
| C0 | Không có dấu hiệu bệnh tĩnh mạch nhìn thấy hoặc sờ được khi khám. |
| C1 | Mạch nhỏ dưới da hiện thành hình mạng nhện hoặc mạng lưới. |
| C2 | Tĩnh mạch nông giãn, thường nổi gồ hoặc ngoằn ngoèo dưới da. |
| C3 | Phù chân liên quan đến bệnh tĩnh mạch. |
| C4 | Da hoặc mô dưới da thay đổi, chẳng hạn da thâm, chàm hoặc cứng lên. |
| C5 | Vết loét do bệnh tĩnh mạch đã lành. |
| C6 | Vết loét do bệnh tĩnh mạch chưa lành. |
Phù chân và da đổi màu còn có thể do nguyên nhân khác. Bảng giúp bạn hiểu kết quả khám; để biết nguyên nhân hoặc chọn cách điều trị, cần được bác sĩ đánh giá.
Câu hỏi thường gặp
Suy giãn tĩnh mạch có tự khỏi không?
Tĩnh mạch đã giãn thường không tự trở về như trước, dù cảm giác nặng chân hoặc sưng có thể giảm khi nghỉ. Giãn tĩnh mạch xuất hiện trong thai kỳ có thể cải thiện sau sinh. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc da quanh cổ chân thay đổi, bạn nên đi khám.
Chân nổi gân xanh nhưng không đau có cần đi khám không?
Nếu gân xanh đã có từ lâu, không đau, không sưng và da không đổi màu, bạn thường không cần đi khám khẩn. Bạn có thể đặt lịch khám nếu mạch nổi rõ dần, xuất hiện triệu chứng mới hoặc muốn biết đó có phải là tĩnh mạch giãn hay không.
Có phải ai bị suy giãn tĩnh mạch cũng cần can thiệp không?
Không phải ai cũng cần làm thủ thuật. Bác sĩ sẽ xem triệu chứng có ảnh hưởng đến sinh hoạt không, có thay đổi ở da hay biến chứng nào không. Khi cần, siêu âm giúp xác định tĩnh mạch bị ảnh hưởng để bác sĩ trao đổi về lựa chọn điều trị phù hợp.
Đi bộ phù hợp với sức khỏe và tránh đứng hoặc ngồi lâu một chỗ có thể giúp chân bớt khó chịu. Nếu muốn điều chỉnh bữa ăn, bạn có thể đọc thêm suy giãn tĩnh mạch nên kiêng ăn gì.
Nếu đã được bác sĩ tư vấn sử dụng thiết bị, bạn có thể tham khảo cấu hình máy nén ép trị liệu suy giãn tĩnh mạch tại Công Nghệ Y Khoa MDT. Việc chọn hình thức và mức nén cần theo hướng dẫn chuyên môn.
Lưu ý y khoa: Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế thăm khám, chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị.
